Colani: /* Adventskrans */

2024-01-25T08:13:33Z

Adventskrans

Nieuwe pagina

{{Infobox feestdag
| naam = Advent
| afbeelding = Adventskranz-Kierch-Wasserl.jpg
| onderschrift = Adventskrans
| andere_namen =
| gevierd_door = [[Christelijk|christenen]]
| type = liturgisch feest
| aanleiding = ter herinnering aan de komst van [[geboorte van Jezus|Jezus]]
| datum = vier zondagen voorafgaand aan kerstmis
| verwant = [[kerstmis]]
}}[[Bestand:HK Advents-Labyrinth 14122013 100sec.webm|thumb|thumbtime=84|Kretenzische stijl Advent labyrinth gemaakt met 2500 brandende theelichtjes in het Centrum voor Christelijke Meditatie en Spiritualiteit van het [[Bisdom Limburg]] in de ''Heilig Kreuz Kirche'' in [[Frankfurt am Main]]-Bornheim]]
De '''advent''' is in het [[christendom]] de benaming voor de aanloopperiode naar [[kerst]]. De naam advent komt van het [[Latijn]]se woord ''adventus'', dat ''komst'' betekent. In de adventsperiode bereiden christenen zich voor op het kerstfeest: dit is het feest waarbij de geboorte van [[Jezus (traditioneel-christelijk benaderd)|Jezus]] wordt gevierd.

Het [[Liturgisch jaar]] begint na de ''grote groene [[tijd door het jaar]]'' met de advent. Eenvoudig gerekend begint de advent vier zondagen voor Kerstmis. De advent begint altijd op de eerste [[zondag]] na [[26 november]] [[Paus Siricius|Sint-Siricius]] en eindigt op [[24 december]] [[Kerstavond]] bij het [[gebed|avondgebed]]. Hierdoor is de lengte van de adventsperiode verschillend, maar telt wel altijd vier zondagen:
{|class=wikitable
!|| kalenderjaar {{LOCALYEAR}} || vroegste datum || laatste datum ||
|-
| 1e zondag 🕯 || {{Adventdatum|||j F Y}} || 27 november || 3 december || ''[[Levavi]]''
|-
| 2e zondag 🕯🕯 || {{Adventdatum||7|j F Y}} || 4 december || 10 december || ''[[Populus Sion]]''
|-
| 3e zondag 🕯🕯🕯 || {{Adventdatum||14|j F Y}} || 11 december || 17 december || ''[[Gaudete]]''
|-
| 4e zondag 🕯🕯🕯🕯 || {{Adventdatum||21|j F Y}} || 18 december || 24 december || ''[[Rorate]]''
|}
De advent begint bij [[oosters-orthodoxe kerken]] een week eerder met ''Christus Rex'' alias ''Caecula Caeculorum'' en telt strikt 40 dagen ([[15 november]]).

In huizen en [[kerkgebouw|kerken]] wordt de advent symbolisch zichtbaar gemaakt door een kaarsenstandaard of een [[adventskrans]] waarop vier kaarsen staan. Elke zondag wordt een extra kaars aangestoken. Op de laatste zondag voor kerst (''Rorate'') branden dan alle kaarsen.

In de [[Rooms-Katholieke Kerk]] en ook de Anglicaanse en Oud-Katholieke Kerken: vanaf [[17 december]] tot [[24 december]] wordt de [[kerstnoveen]] gehouden. Er zijn dan geen gedachtenissen van heiligen en het dragen van paarse gewaden is verplicht voorgeschreven.

Tijdens de adventsperiode wordt in kerken gebruikgemaakt van de [[Liturgische kleuren|liturgische kleur]] [[Violet|paars]], de kleur van boete en inkeer. Op de derde zondag van de advent, zondag [[Gaudete]], kan de kleur [[roze]] gebruikt worden om het feestelijke karakter van deze zondag weer te geven.

In veel protestantse kerken wordt op de zondag vóór Advent, dus de laatste zondag van het kerkelijk jaar, [[Eeuwigheidszondag]] (Saecula Saeculorum) gevierd, waarbij de overledenen herdacht worden.

== Geschiedenis van de advent ==
Wanneer de viering van de advent in de Kerk voor het eerst werd geïntroduceerd, kan niet met zekerheid bepaald worden.<ref>{{en}}[https://www.newadvent.org/cathen/01165a.htm Advent], [[Catholic Encyclopedia]], [[1913]]. [https://web.archive.org/web/20211104024343/https://www.newadvent.org/cathen/01165a.htm Gearchiveerd] op 4 november 2021.</ref> De advent wordt voor het eerst vermeld in een boek van [[Gregorius van Tours]] (ca. 538-594), die schrijft dat [[Perpetuus van Milaan|St. Perpetuus]], een van zijn voorgangers, rond 480 een vastentijd van drie weken voorafgaand aan kerstmis had ingesteld. Of dit een nieuw gebruik was dan wel de bekrachtiging van een bestaande regeling is onduidelijk.<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20080625072147/http://www.intermirifica.org/advent/hisad.htm Intermirifica.org - ''The History of Advent] ([[Internet Archive]])</ref>

== Adventskalender ==
Thuis wordt in sommige streken een [[adventskalender]] gebruikt, die begint op de eerste Adventszondag of op 1 december. Vaak bevat die voor elke dag een doosje of een luikje, waarvan er elke dag eentje mag worden geopend door de kinderen.
Er zit dan een [[chocolade|chocolaatje]] of een klein stukje speelgoed in.

== Adventskrans ==
[[Bestand:Wichern Adventskranz originated from Germany.jpg|thumb|De originele adventskrans van de Duitser Wichern met 4 grote kaarsen en extra 24 kleine kaarsen, samen dus 28 kaarsen.]]
De adventskrans is uit het Duitse taalgebied overgewaaid. Ook in de Scandinavische landen komt dit gebruik veel voor. In de Scandinavische en Duitstalige landen zie je dat ook in de huisgezinnen en in de winkels adventskransen worden neergezet of opgehangen.

In katholieke kringen is het de traditie dat de derde adventskaars roze is, dit als verwijzing naar de groeiende vreugde. De protestantse kerk van Noorwegen heeft deze traditie ook.

Sommigen zien een verwantschap van de adventskrans met de kaarsen in het jodendom, die in dezelfde periode met [[Chanoeka]] steeds een kaars meer aansteken.

De eerste adventskrans werd bedacht door de Lutherse theoloog [[Johann Hinrich Wichern]] (1808–1881). Hij ving veel kinderen op uit arme gezinnen. De kinderen vroegen vaak wanneer het eindelijk kerst was. In 1839 besloot hij uit een houten wiel een krans te maken met vier grote en 24 kleine kaarsen. Voor elke adventszondag werd een grote kaars aangestoken en voor elke andere dag een kleine. Sinds 1860 wordt de adventskrans met dennengroen versierd.

In enkele gebieden zijn er tradities van zes adventszondagen in plaats van vier zoals in het aartsbisdom Milaan<ref>[[Perpetuus van Milaan|St. Perpetuus]] was bisschop van Milaan</ref> en in de orthodoxe kerken. Daar zie je dan ook adventskransen met zes kaarsen.

{{Appendix}}
{{Navigatie christendom}}
{{Navigatie Kerst}}

[[Categorie:Kerstcyclus]][[Categorie:Latijn]][[Categorie:Christelijke feestdag]][[Categorie:November]][[Categorie:December]]

Advent (periode) - Bewerkingsoverzicht

Colani: /* Adventskrans */