https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Agrarfrage 2026-04-22T10:05:40Z Bewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wiki MediaWiki 1.43.6 https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Agrarfrage&diff=139603&oldid=prev 2024-10-11T07:04:19Z

<p>1 versie geïmporteerd</p> <p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>De &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;Agrarfrage&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; ([[Duits]], &quot;[[landbouw|agrarisch]] vraagstuk&quot;) is een belangrijk probleem in de [[marxisme|marxistische]] theorie. Het is de vraag, tot welke maatschappelijke klasse de boerenbevolking behoort, en welke rol deze speelt in de [[klassenstrijd]].<br /> <br /> Het marxisme beschouwt de [[Industriële revolutie|industriële samenleving]] als hoofdzakelijk verdeeld in twee elkaar bestrijdende klassen: de bezittende [[bourgeoisie|burgerij]] (de [[kapitalisme|kapitalisten]]) en het bezitloze [[proletariaat]] (de arbeiders). De boerenbevolking is echter in deze tweedeling niet meegenomen, en het is de vraag hoe deze in te delen: bij een van de onderkende klassen, en zo ja, welke, of als een aparte klasse.<br /> <br /> Binnen de boerenbevolking als geheel kan onderscheid gemaakt tussen verschillende groepen: eenvoudige landarbeiders zou men als proletariërs kunnen beschouwen, en [[grootgrondbezit]]ters behoren per definitie tot de bezittende klasse. Hiertussenin ligt echter een scala aan kleinere en grotere boerenbedrijven, gevoerd door een gezin met misschien een paar vaste knechts. Deze situatie voldoet niet aan het stramien van uitbuiting door de bazen zoals dat met het industriële proletariaat gebeurde.<br /> <br /> Marx zelf ging er, in ieder geval in de &#039;&#039;[[Parijse manuscripten]]&#039;&#039;, van uit dat [[monopolie]]vorming door [[accumulatietheorie|kapitaalaccumulatie]] de boerenbevolking tot landbouwarbeiders zou maken.&lt;ref&gt;Karl Marx (1844). &#039;&#039;[https://www.marxists.org/nederlands/marx-engels/1844/manuscripten/1.htm Parijse manuscripten]&#039;&#039;. [https://web.archive.org/web/20210818173454/https://www.marxists.org/nederlands/marx-engels/1844/manuscripten/1.htm Gearchiveerd] op 18 augustus 2021.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> Na Marx worstelden verschillende marxistische denkers echter met de &#039;&#039;Agrarfrage&#039;&#039;, zoals [[Karl Kautsky]].<br /> <br /> Volgens [[Vladimir Lenin|Lenin]] moest de boerenbevolking tot het proletariaat gerekend worden. Zijn oplossing van de &#039;&#039;Agrarfrage&#039;&#039; was sterk gebaseerd op de situatie in het [[Rusland]] van voor de [[Oktoberrevolutie|revolutie]], waarin vrijwel alle landbouwgrond in handen was van grootgrondbezitters. De eenheid van arbeiders en boeren in de klassenstrijd wordt gesymboliseerd door de [[hamer en sikkel]] die de [[Sovjet-Unie]] in [[1922]] ging voeren, en die wereldwijd is overgenomen door [[communisme|communistische]] partijen.<br /> <br /> Ook de [[Nederland]]se [[Partij van de Arbeid (Nederland)|PvdA]]-minister van landbouw en later [[Europese Commissie|eurocommissaris]] [[Sicco Mansholt]] worstelde met de &#039;&#039;Frage&#039;&#039;. Mansholts oplossing was alle landbouwgrond te nationaliseren en in pacht te geven aan de boeren en hun een vast salaris betalen, waarmee de boeren arbeiders in dienst van de staat zouden worden. Hoewel Mansholts plan nooit geheel is uitgevoerd, zijn de [[Europese Unie|Europese]] [[landbouwsubsidie]]s hier wel een uitvloeisel van.&lt;ref&gt;[[Frank Westerman]] (2005). &#039;&#039;De graanrepubliek&#039;&#039;. Olympus.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> {{Appendix}}<br /> <br /> [[Categorie:Landbouw]]<br /> [[Categorie:Marxisme]]<br /> [[Categorie:Duitse uitdrukking]]</div>

Colani