https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Comitatenses 2026-04-18T23:23:02Z Bewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wiki MediaWiki 1.43.6 https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Comitatenses&diff=37514&oldid=prev 2023-10-08T13:58:41Z

<p>1 versie geïmporteerd</p> <p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>[[Bestand:Roman soldier end of third century northern province - cropped.jpg|thumb|Legionair uit het eind van de derde eeuw (reconstructie)]]<br /> &#039;&#039;&#039;Comitatenses&#039;&#039;&#039; is het [[Latijn]]se meervoud van &#039;&#039;&#039;comitatensis&#039;&#039;&#039;, oorspronkelijk de [[adjectief|adjectieve]] vorm van &#039;&#039;comitatus&#039;&#039; (&#039;gezelschap, groep, afdeling&#039;; in de militaire context kreeg het de betekenis &#039;het veldleger&#039;), hetgeen op zichzelf weer afstamt van &#039;&#039;[[Comes (Romeinse Rijk)|Comes]]&#039;&#039;.<br /> <br /> In de loop van de historie werd comitatenses de geaccepteerde, vervangende, naam van de [[legioen|Romeinse keizerlijke troepen]] (legioenen en hulptroepen) die niet slechts gelegerd waren aan de [[Limes (Romeinse Rijk)|limes]] (verstevigde grenzen, de [[Rijn]] en [[Donau]] in Europa, bij [[Perzische Rijk|Perzië]] en overal elders woestijnstammen) - de &#039;&#039;[[limitanei]]&#039;&#039; of &#039;&#039;ripenses&#039;&#039;, dat wil zeggen &#039;aan de kust&#039; - maar meer mobiele parate troepen. De comitatenses stonden onder het militair gezag van een comes (waarvan de titel &#039;comte&#039;, graaf is afgeleid).<br /> <br /> De reden voor deze veranderende militaire opbouw moet gezocht worden in de falende grensverdediging in de derde eeuw. De Romeinen beseften dat lineaire en statische verdedigingstelsel aan de grenzen niet goed meer werkte. Daarom werd een meer dynamische verdediging uitgedacht. Vanaf de vierde eeuw werd het gros van het leger, de &#039;&#039;comitatensis&#039;&#039; voortaan in het binnenland gelegerd, op goed gekozen strategische punten, van waaruit met volle kracht tegen eventuele invallers kon worden opgetrokken. De overgebleven eenheden, &#039;&#039;limitanei&#039;&#039;, werden vanaf toen gelegerd in stenen &#039;&#039;[[castellum|castella]]&#039;&#039; of &#039;&#039;[[castra]]&#039;&#039;. Bovendien werd er meer een beroep gedaan op de &#039;barbaarse&#039; hulptroepen (Germanen, Goten en andere volkeren in Romeinse legerdienst), de zogenaamde [[foederati]].<br /> <br /> Op het einde van de [[4e eeuw]] boette de comitatenses aan betekenis in door de instelling van nieuwe beweeglijke eenheden, de zogenaamde &#039;&#039;[[palatini]]&#039;&#039;, veldlegers die rechtstreeks onder het gezag van de keizer stonden.<br /> <br /> ==Zie ook==<br /> *[[Comitatus (groep)]]<br /> <br /> [[Categorie:Romeins leger]]</div>

Colani