Colani: 1 versie geïmporteerd

2023-11-23T14:57:11Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

{{Infobox dynastie
| naam = Jan I van Namen
| leven = [[1267]]-[[1330]]
| functie = [[Lijst van graven van Namen|Graaf van Namen]]
| periode = [[1305]]-[[1330]]
| voorganger = [[Gwijde van Dampierre]]
| opvolger = [[Jan II van Namen|Jan II]]
| functie1 = Gouverneur van [[graafschap Namen]]
| periode1 = 1298-1305
| functie2 = Gouverneur van [[Graafschap Vlaanderen|Vlaanderen]]
| periode2 = 1302-1303
| opvolger2 = [[Filips van Chieti]]
| vader = [[Gwijde van Dampierre]]
| moeder = [[Isabella van Luxemburg]]
| dynastie = [[Huis Dampierre]]
| partner = (I) [[Margaretha II van Clermont]] (II) [[Maria van Artesië]]
| kinderen = 11
}}

'''Jan I van Namen''' ([[1267]] - [[31 januari]] [[1330]]) was een telg van het grafelijk [[Huis Dampierre|huis van Dampierre]]. Hij was gouverneur (1298 - 1305) van het [[graafschap Namen]] voor zijn vader [[Gwijde van Dampierre]] en was graaf van Namen, na zijn vaders dood, van 1305 - 1330.

==Namen zonder Vlaanderen==
Jans vader, Gwijde van Dampierre, was graaf van Vlaanderen en van Namen. Jan was de oudste zoon van Gwijde van Dampierre en zijn tweede echtgenote [[Isabella van Luxemburg]]. De zonen van Gwijde uit Gwijdes eerste huwelijk regeerden over het graafschap Vlaanderen. Jan uit het tweede huwelijk kreeg het kleinere<ref>http://connaitrelawallonie.wallonie.be/fr/histoire/atlas/le-comte-de-namur-du-xiiie-au-xve-siecles#.WBuk-86cGdI</ref> [[graafschap Namen]], dat overigens minder welvarend was. Het huwelijk van Jans moeder Isabella met Gwijde van Dampierre maakte deel van een financiële overeenkomst met de Luxemburger [[Hendrik I van Namen|Hendrik I]], ooit graaf van Namen, die zich hiermee had teruggetrokken uit Namen.

==Gouverneur van Namen==
Jan werd gouverneur van het [[graafschap Namen]] in 1298, aan de vooravond van de [[Guldensporenslag]] (1302). Jans vader, Gwijde van Dampierre, zat gevangen in Parijs.

Het bekendste wapenfeit van Jan was zijn strijd, tezamen met zijn jonge en strijdlustige broer, [[Gwijde van Namen]] en zijn neef [[Willem van Gulik de Jongere]] tegen de Franse koning, [[Filips IV van Frankrijk|Filips IV]], in de Guldensporenslag. De [[Vlaamse Opstand (1297-1305)|Vlaamse opstandelingen]] en hun bondgenoten, onder meer dezen uit Namen, wonnen de strijd.

Jan werd kort gouverneur van [[graafschap Vlaanderen|Vlaanderen]] (1302-1303) in afwezigheid van zijn vader en twee oudste broers uit het eerste huwelijk door gevangenschap. Zijn jongste halfbroer [[Filips van Chieti]] keerde terug uit Italië en werd vervolgens gouverneur van Vlaanderen.

In 1304 stond Jan van Namen samen met Filips en zijn neef Willem van Gulik met het graafschap Vlaanderen in de [[slag bij Pevelenberg]] tegenover de Franse koning. Na een onbesliste slag waarbij Willem stierf tijdens een aanval, bleek dat Jan zich tegen de avond had teruggetrokken van het slagveld en met hem de Ieperlingen en de Gentenaren onder zijn leiding. In die tijd een teken van opgave.

Zijn broer was een week daarvoor gevangen genomen in de verloren [[slag bij Zierikzee]] tegen [[Reinier I van Monaco]], admiraal van Frankrijk, die [[Jan II van Avesnes]], graaf van [[graafschap Holland|Holland]] en [[graafschap Henegouwen|Henegouwen]], kwam steunen met zijn vloot.

==Graaf van Namen==
Eenmaal graaf van Namen geworden, zocht Jan I bondgenootschappen op met sterke heren. Hij ging een verbond aan met zoon van Jan II, [[Willem III van Holland|Willem]], graaf van Holland, Zeeland en Henegouwen, die de bijnaam had ''schoonvader van Europa'' te zijn. Hij zwoer een eed van trouw aan graaf Willem, als zijn officiële leenheer.<ref>[[Jules Borgnet]]. Histoire du Comté de Namur 1847, blz 119: https://books.google.be/books?id=-XY6AAAAcAAJ&hl=nl&pg=PP1#v=onepage&q&f=false. [https://web.archive.org/web/20230814075145/https://books.google.be/books?id=-XY6AAAAcAAJ&hl=nl&pg=PP1#v=onepage&q&f=false Gearchiveerd] op 14 augustus 2023.</ref> Jan I verzoende zich met de Franse koning [[Filips IV van Frankrijk|Filips IV]], wat goed van pas kwam tegen de opdringerigheid van de jonge Franse prins [[Karel van Valois (1270-1325)|Karel van Valois]]. Deze laatste had korte tijd zijn zinnen gezet op het graafschap Namen.

==Tocht naar Italië==
Jan en zijn broer Gwijde vergezelde de Rooms-Duitse keizer [[Hendrik VII van het Heilige Roomse Rijk|Hendrik VII]] naar Italië (1311). De Luxemburger Hendrik VII was een neef van Jan langs zijn moederszijde. Jans echtgenote, [[Maria van Artesië]], lokte ondertussen een opstand in Namen uit door haar harde belastingpolitiek in het graafschap. Zij en de kinderen zaten opgesloten in het kasteel van Namen en vreesden voor hun leven.<ref>[[Jules Borgnet]]. Histoire du Comté de Namur 1847, blz 120: https://books.google.be/books?id=-XY6AAAAcAAJ&hl=nl&pg=PP1#v=onepage&q&f=false</ref> (1313) Na wat zoeken voor militaire hulp, kon Jan [[Arnold V van Loon]], een neef van Jan langs vaderszijde, bewegen de opstand in Namen neer te slaan.

==Laatste zelfstandige dynastie van Namen==
* In zijn jonge jaren was Jan ooit één jaar (1290-1291) verloofd geweest met de Franse prinses [[Blanche van Frankrijk (1278-1305)|Blanche van Frankrijk]] (1278-1305). Deze zou uiteindelijk huwen met haar vierde verloofde, koning [[Rudolf I van Bohemen]].
* In 1307 huwde Jan I, op papier, met [[Margaretha II van Clermont]], dochter van graaf [[Robert van Clermont]]. Het huwelijk werd gevierd in 1308. Margaretha stierf evenwel in 1309, zonder nalatenschap<ref>http://racineshistoire.free.fr/LGN/PDF/Namur.pdf. [https://web.archive.org/web/20210924003527/http://racineshistoire.free.fr/LGN/PDF/Namur.pdf Gearchiveerd] op 24 september 2021.</ref>.
* In 1310 huwde Jan I opnieuw, ditmaal met [[Maria van Artesië]] (1291 - 1365). Zij zou Jan I meer dan dertig jaren overleven. Hun huwelijk gaf de volgende graven van Namen uit het Huis Dampierre voort voor de volgende 100 jaar<ref>https://www.histoire-des-belges.be/listes/comtes-de-namur. [https://web.archive.org/web/20230320093928/https://www.histoire-des-belges.be/listes/comtes-de-namur Gearchiveerd] op 20 maart 2023.</ref>.

Jan I van Namen en Maria van Artesië kregen in totaal elf kinderen:
* [[Jan II van Namen|Jan II]] (1311 - 1335), graaf van Namen
* [[Gwijde II van Namen|Gwijde II]] (1312 - 1336), graaf van Namen
* Hendrik (1313-1333), [[kanunnik]]
* [[Blanca van Namen|Blanca]] (1316 - 1363), huwde in 1335 koning [[Magnus Eriksson (koning)|Magnus Eriksson]], koning van [[Zweden]] en [[Noorwegen]]
* [[Filips III van Namen|Filips III]] (1319 - 1337), graaf van Namen
* Maria (1322 - 1357), huwde in 1336 met [[Hendrik II van Vianden]] en daarna in 1342 met [[Thibaut van Bar]], heer van Pierrepont
* Margaretha (1323 - 1383), zuster in de [[abdij van Beaulieu]] in Petegem
* [[Willem I van Namen|Willem I]] (1324 - 1391), graaf van Namen
* [[Robert van Namen]] (1325 - 1391), heer van Beaufort-sur-Meuse ([[Ben-Ahin]]), [[Ronse]], [[Balâtre (België)|Balâtre]] en Chièvres
* Lodewijk (1325 - tussen 1378 en 1386), heer van [[Petegem-aan-de-Schelde|Petegem]] en [[Bailleul (Henegouwen)|Bailleul]], huwde in 1365 [[Isabella de Pierrepont|Isabella van Roucy]]
* Elisabeth (1329 - 1382), huwde rond 1342 met [[Ruprecht I van de Palts]], keurvorst van de Palts aan de Rijn.

== Voorouders==
{| class="wikitable" style="background:#FFFFFF; font-size:85%; text-align:center"
|- bgcolor="#E0E0E0"
!colspan="9"|Voorouders van Jan I van Namen (1267-1330)
|-
|'''Overgrootouders'''
|colspan="2"|[[Gwijde II van Dampierre]] (–1216) ∞ 1196 [[Mathilde I van Bourbon]] (1165-1228) 
|colspan="2"|[[Boudewijn I van Constantinopel]] (1171-1205) ∞ 1186 [[Maria van Champagne]] (1174–1204) 
|colspan="2"|[[Ermesinde II van Namen]] (1186-1247) ∞ 1214 [[Walram III van Limburg]] (1180-1126)(-) 
|colspan="2"|[[Hendrik II van Bar]] (1190-1239) ∞ 1219 [[Filippa]] (1192-1242) 
|-
|'''Grootouders'''
|colspan="4"|[[Willem II van Dampierre]] (1196-1231) ∞ 1223 [[Margaretha II van Vlaanderen]] (1202-1280)
|colspan="4"|[[Hendrik V van Luxemburg]] (1216-1281 ∞ 1240 [[Margaretha van Bar]] (1220-1275) 
|-
|'''Ouders'''
|colspan="8"|[[Gwijde van Dampierre]] (±1226-1305) ∞ 1265 [[Isabella van Luxemburg]] (1247-1289)
|}

==Varia==
Het blonde bier [[Blanche de Namur]] is vernoemd naar Jans dochter [[Blanca van Namen]].

{{Appendix}}

[[Categorie:Graaf van Namen]]
[[Categorie:Huis Dampierre]]
[[Categorie:Adel in de Nederlanden in de 13e eeuw|Namen, Jan I]]

Jan I van Namen - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd