Colani: Tekst vervangen - ".JPG" door ".jpg"

2024-11-21T02:00:59Z

Tekst vervangen - ".JPG" door ".jpg"

Nieuwe pagina

[[Bestand:Wapen van Maria Isabella van Horne.png|miniatuur|alt=Wapen van Maria van Horne|Wapen van Maria van Horne]]
Juffrouw '''Maria Isabella Josepha van Horne''' (Antwerpen, 28 augustus [[1721]] - Antwerpen, 29 mei [[1773]])<ref name="vanmelis">{{Citeer boek |achternaam= van Melis |voornaam= Jan|medeauteurs= |titel= 250 jaar Sint-Niklaaskerk. Funerair erfgoed - Inventaris en beschrijving |url= |hoofdstuk= |uitgever= Heymissen vzw|plaats= Hemiksem|datum= 2023|pagina= |isbn= 9789464758610 |taal= |bezochtdatum= }}</ref> was een adellijke juffrouw uit Antwerpen en belangrijke geldschieter van de [[Sint-Joriskerk (Antwerpen)|Sint-Joriskerk te Antwerpen]] en de [[Sint-Niklaaskerk (Hemiksem)|Sint-Niklaaskerk te Hemiksem]].

== Familie en bezittingen ==
De ouders van Maria van Horne waren Gasparus Josephus van Horne en Ludovica Maria Francisca Gansacker. Haar vader was ridder, [[Gemeentesecretaris|stadssecretaris]] en [[schepen]] te [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]].<ref name="vanmelis"></ref> Haar moeder was de dochter van de heer van [[Schelle (België)|Schelle]].<ref name="tenboome">{{Citeer web |url= https://tenboome.be/genealogie/family.php?tree_id=10&id=F66231&main_person=I146997|titel= Genealogische Databank Ten Boome|auteur= |uitgever= |datum= |bezochtdatum=2023-05-08|archiefurl=https://web.archive.org/web/20230910111614/https://tenboome.be/genealogie/family.php?tree_id=10&id=F66231&main_person=I146997|archiefdatum=2023-09-10}}</ref> Zij was de enige erfgename van haar vader. In 1748 kwam zij zo in het bezit van het kasteel "Hoog Poorte" in [[Hemiksem]], dat door de familie als buitenverblijf gebruikt werd.<ref name="wastyn">{{Citeer boek |achternaam= Wastyn |voornaam= Bert|medeauteurs= Van Goethem, Eugene, Cheron, Marc|titel= Hemiksem Kastelendorp |url= |hoofdstuk= |uitgever= Heemkring Heymissen|plaats= Hemiksem|datum= 2001|pagina= |isbn= |taal= |bezochtdatum= }}</ref>

== Bouw en inrichting van de Sint-Niklaaskerk ==
De oude Sint-Niklaaskerk van Hemiksem was in slechte toestand. Noch de notabelen van het dorp, noch de heren van de [[Sint-Bernardusabdij (Hemiksem)|Sint-Bernardusabdij]] wilden een nieuwe kerk betalen. Maria van Horne besloot in 1770 om zelf de bouw en inrichting van een nieuwe kerk in Hemiksem te bekostigen. De nieuwe kerk werd ingewijd in 1772.<ref name="deschepper">{{Citeer boek |achternaam= De Schepper|voornaam= Louis |medeauteurs= |titel= Oud- en Nieuw Hemiksem met de Sint-Bernardusabdij |url= |hoofdstuk= |uitgever= De Vlijt|plaats= Antwerpen |datum= 1957 |pagina= |isbn= |taal= |bezochtdatum= }}</ref><ref name="avonts">{{Citeer boek |achternaam= Avonts|voornaam= Ken|medeauteurs= Coenjaerts, Dirk, Van Laeken, Annie, van Melis, Jan|titel= 250 jaar Sint-Niklaaskerk Hemiksem. Geschiedenis, kunst en funerair erfgoed. |url= |hoofdstuk= |uitgever= Heymissen vzw|plaats= Hemiksem|datum= 2022|pagina= |isbn= 9789464663044 |taal= |bezochtdatum= }}</ref>

In 1771 schonk zij een kostelijke parel (gedateerd 1580-1600) die gebruikt werd om bij processies aan de [[monstrans]] te hangen. Deze parel is nog steeds in het bezit van de Sint-Niklaaskerk.

Bij haar overlijden liet Juffrouw van Horne geld en juwelen na om een nieuw orgel te bekostigen. Het werd tussen 1774 en 1776 gebouwd door [[Van Peteghem (orgelbouwers)|Egidius Franciscus Van Peteghem]].<ref name="deschepper"></ref><ref name="kik">{{Citeer web |url= https://balat.kikirpa.be/photo.php?objnr=9657|titel= Belgian Art Link and Tools - kerkorgel|auteur= |uitgever= Koninklijk Instituut voor Kunstpatrimonium |datum= |bezochtdatum=2023-05-08|archiefurl=https://web.archive.org/web/20230508095957/https://balat.kikirpa.be/photo.php?objnr=9657|archiefdatum=2023-05-08}}</ref> Onderaan het orgel prijkt het wapenschild van van Horne.<ref name="avonts"></ref> Dit orgel is sinds 1993 een beschermd monument.<ref name="onr">{{Citeer web |url = https://inventaris.onroerenderfgoed.be/aanduidingsobjecten/5314|titel = Parochiekerk Sint-Niklaas: orgel |bezochtdatum = 6 juni 2021||werk=Inventaris Onroerend Erfgoed Vlaanderen |auteur= |auteurlink = |medeauteurs = |datum = |archiefurl=https://web.archive.org/web/20210606211317/https://inventaris.onroerenderfgoed.be/aanduidingsobjecten/5314|archiefdatum=2021-06-06}}</ref>

== Overlijden ==
[[Bestand:2021 Sint-Niklaaskerk Hemiksem graf Van Horne.jpg|miniatuur|rechts|alt=Graf van juffrouw van Horne|Graf van juffrouw van Horne]]
Maria van Horne overleed te Antwerpen in 1773. Ze werd begraven aan het [[hoogaltaar]] van de nieuwe kerk, een jaar na de inwijding ervan. Zij zou oorspronkelijk begraven worden in de Sint-Joriskerk te Antwerpen. Ze was dit met de pastoor overeengekomen nadat ze kostbare vlaggen en kandelaars had geschonken. Na een dispuut met de kerkmeesters liet ze haar grafkelder daar dichtgooien en besloot ze om begraven te worden in de Sint-Niklaaskerk te Hemiksem.<ref name="deschepper"></ref><ref name="vanmelis"></ref>.

Juffrouw van Horne stierf kinderloos. Ze liet geld en juwelen na aan de Hemiksemse kerk, zodat het orgel en de verdere afwerking bekostigd konden worden. Haar overige bezittingen, onder meer kasteel Hoog Poorte, gingen over naar haar verwanten van de families de Pret en de Bosschaert.<ref name="wastyn"></ref> Uit deze families kwamen drie Hemiksemse burgemeesters:
* [[Philippe de Pret de ter Veken]], Hemiksems burgemeester van 1807 tot 1838
* [[Theodorus Josephus Franciscus de Sales Ghislain]], baron [[Diert]], Hemiksems burgemeester van 1839 tot 1846
* [[Charles de Bosschaert]], Hemiksems burgemeester van 1846 tot 1858

== Galerij ==
<gallery>
Sint-Joriskerk (Antwerp).jpg|Sint-Joriskerk (Antwerpen), heropgebouwd in de 19de eeuw
Hemiksem Kerk.jpg|Sint-Niklaaskerk (Hemiksem)
File:2021 Sint-Niklaaskerk Hemiksem orgel.jpg|Het orgel werd door juffrouw van Horne postuum bekostigd
</gallery>

{{Appendix}}

[[Categorie:Zuid-Nederlandse adel (voor 1830)]]
[[Categorie:Hemiksem]]

Maria Isabella Josepha van Horne - Bewerkingsoverzicht

Colani: Tekst vervangen - ".JPG" door ".jpg"