Colani: Nieuwe pagina aangemaakt met 'Juliana en Bernhard op een bank ter gelegenheid van hun huwelijk. De bakstenen bank staat in Woerden.]] Een '''monogram''' is een symbool, opgebouwd uit twee of meer letters en/of andere grafische symbolen, om zodoende een (soort) logo of herkenbaar symbool te maken. Het woord logo is hier niet gehee...'

2024-02-20T10:02:25Z

Nieuwe pagina aangemaakt met 'miniatuur|Monogram JB van [[Juliana der Nederlanden|Juliana en Bernhard op een bank ter gelegenheid van hun huwelijk. De bakstenen bank staat in Woerden.]] Een '''monogram''' is een symbool, opgebouwd uit twee of meer letters en/of andere grafische symbolen, om zodoende een (soort) logo of herkenbaar symbool te maken. Het woord logo is hier niet gehee...'

Nieuwe pagina

[[Bestand:Bank uit 1937 westdampark Woerden 04.jpg|miniatuur|Monogram JB van [[Juliana der Nederlanden|Juliana]] en [[Bernhard van Lippe-Biesterfeld|Bernhard]] op een bank ter gelegenheid van hun huwelijk. De bakstenen bank staat in [[Woerden]].]]
Een '''monogram''' is een [[symbool]], opgebouwd uit twee of meer letters en/of andere grafische symbolen, om zodoende een (soort) [[beeldmerk|logo]] of herkenbaar symbool te maken. Het woord logo is hier niet geheel op zijn plaats, omdat een logo er steeds hetzelfde uitziet, terwijl een monogram steeds in andere vorm kan optreden (zolang de letters herkenbaar zijn).

== Toelichting ==
[[Bestand:Labarum.jpg|right|thumb|[[Labarum]] of het monogram voor Christus, opgebouwd uit de Griekse letters Chi (X) en Ro (geschreven als P)]]
[[File:Monogram-1.jpg|thumb|Monogram van [[Dante Gabriel Rossetti]]]]
Vroeger werd het vaak gebruikt om vakwerk te merken, toen in de tijd van de [[gilde (beroepsgroep)|gilden]] het niet geoorloofd was om ongemerkt werk af te leveren.

Tegenwoordig worden monogrammen wel gebruikt om op kunstzinnige wijze kleding of [[accessoire]]s te versieren. Bekend zijn het monogram van [[Coco Chanel]] met twee in elkaar gehaakte letters C die onder andere in oorbellen zijn verwerkt en de ineengestrengelde L en V op de tassen van [[Louis Vuitton (merk)|Louis Vuitton]].

Ook studentenverenigingen maken gebruik van een monogram, ook wel [[Zirkel]] genoemd. Dit symbool, dat men traditioneel in één pennentrek dient te tekenen, was een samenstelling van de lijfspreuk [[Ut Vivat, Crescat et Floreat]], dat mystieke kracht aan de vereniging diende te verlenen.
Bij de meeste verenigingen staat deze op hun wapenschild aan de rechterzijde, boven op de kleuren van de vereniging.

Vorsten hebben veel gebruikgemaakt van hun, vaak gekroonde, monogrammen. Deze werden op postzegels, munten, linnen, gebruiksvoorwerpen en [[Ridderorde (onderscheiding)|ridderorden]] afgebeeld. Bekend zijn de monogrammen van de Engelse koningen die in Londen veel lantaarnpalen en in heel [[Verenigd Koninkrijk|Groot-Brittannië]] de postbussen sieren.
Bij koningen is het gebruikelijk om een "R" voor "REX" of "REGINA" (Latijn: "[[koning (titel)|koning]]" of "koningin") in het monogram op te nemen. De "I" in een vorstelijk monogram staat voor "Imperator" of "Imperatrix" (Latijn: "[[keizer]]" of "keizerin"), de "D" voor "Dux" (Latijn: "[[hertog]]"), en de "C" voor "Comes" (Latijn: "[[graaf (titel)|graaf]]"). In Nederland zijn de monogrammen van de Nederlandse koningen niet vaak gebruikt buiten de paleizen maar over de gehele wereld worden monogrammen als "VRI" en "EIIR" (van respectievelijk [[Victoria van het Verenigd Koninkrijk|Victoria]] en [[Elizabeth II van het Verenigd Koninkrijk|Elizabeth II]]) herkend als tekenen van de Britse regeringsmacht.

Een ''benevalete'' (= weest voorspoedig) was een monogram onder officiële kerkelijke stukken in de middeleeuwen. Het was een [[bisschop]]pelijk privilege.

== Zie ook ==
* [[IHS]]
* [[Ave Mariamonogram]]
[[Categorie:Beeldende kunst]][[Categorie:Typografie]]

Monogram - Bewerkingsoverzicht