https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=TribunusTribunus - Bewerkingsoverzicht2026-04-19T14:45:16ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wiki-raamsdonk.nl/index.php?title=Tribunus&diff=72021&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2024-03-08T09:23:02Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>{{Zijbalk Romeins leger}}<br />
'''Tribunus''' was de naam voor een aantal militaire of bestuurlijke functies in de Romeinse Republiek.<br />
[[Etymologie|Etymologisch]] stamde het [[Latijn]]se ''tribunus'' af van ''[[tribus (Rome)|tribus]]'' ("stam") en betekende het letterlijk "hoofdman van een ''tribus''", of in ruimere zin "(groeps)hoofd".<br />
<br />
==Koningstijd==<br />
In het [[Romeinse Koninkrijk]] telde men drie ''tribuni'' die elk een van de drie oorspronkelijke ''tribus'' van het [[oude Rome]] (Ramnes, Tities en Luceres) aanvoerden in de strijd. De ''[[tribunus celerum]]'' was, aldus sommige historici, de aanvoerder van de ''[[celeres]]'', de persoonlijke elitecavalerie van [[Romulus]].<ref>[[Titus Livius]], ''[[Ab urbe condita (boek)|Ab Urbe condita]]'' I 59; [[Sextus Pomponius]], ''[[Digesten|Digesta]]'' I 2 § 2.</ref><br />
<br />
==Republiek==<br />
Onder de [[Romeinse Republiek]] kende men tussen [[444 v.Chr.|444]] en [[367 v.Chr.]] bijzondere ''tribuni militum'' ("krijgstribunen"), ''[[tribunus militum consulari potestate|tribuni militum consulari potestate]]'' ("krijgstribunen met consulair gezag") genaamd, die konden worden aangesteld als staatshoofden in plaats van ''[[consul (Rome)|consuls]]''.<br />
<br />
De belangrijkste ''tribuni'' waren gedurende de republiek de ''[[tribunus plebis]]'' ("volkstribuun") en de ''[[tribunus militum]]''. Terwijl er van de ''tribunus plebis'' twee verkozen werden, telde elk [[legioen]] zes ''tribuni militum'' waarvan één ''[[tribunus laticlavius]]'' en vijf ''[[tribunus angusticlavius|tribuni angusticlavii]]''. Deze ''tribuni militum'' stonden onder de ''[[Legatus legionis|legati]]'' maar boven de ''[[centurio (Romeins leger)|centuriones]]'' in het legioen.<ref>[[Marcus Terentius Varro Reatinus]], ''De lingua Latina'' V 81; [[Marcus Tullius Cicero]], ''Pro Cluentio'' 36.</ref> Daarnaast kende men ook een ''[[tribunus aerarii]]'' ("schatkisttribuun"), een ''[[tribunus cohortis]]'' ("ruiterijtribuun"), een ''[[tribunus cohortis urbana]]'' ("stedelijke ruiterijtribuun"), een ''[[tribunus comitiatus]]'' (door de ''[[comitia]]'' verkozen ''[[tribunus militum]]''), een ''[[tribunus militum a populo]]'' (door de volksvergadering verkozen ''[[tribunus militum]]''), een ''[[tribunus rufulus]]'' (door de bevelhebber aangeduide ''tribunus'') en een ''[[tribunus sexmestris]]'' ("zesmaandelijkse tribuun").<br />
<br />
==Keizertijd==<br />
In de keizertijd kende men naast de reeds tijdens de republiek bestaande ''tribuni'' ook de ''[[tribunus vacans]]'' (Laat-Romeinse ''tribunus'' zonder vaste taak) en de "terugkeer" van de ''tribunus celerum'' die nu de door de keizer benoemde aanvoerder van de cavalerie was.<br />
<br />
==Zie ook==<br />
*[[tribuun]]<br />
*[[tribunaal]]<br />
*[[volkstribuun]]<br />
<br />
==Noten==<br />
{{References|90%|2}}<br />
==Externe links==<br />
*[http://www.livius.org/to-ts/tribune/tribune.html {{Aut|J. Lendering}}, art. Tribune, Livius.org, 2006.]<br />
*[http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/secondary/SMIGRA*/Tribunus.html {{Aut|L. Schmitz}}, art. tribunus, in {{Aut|W. Smith}} (ed.), ''A Dictionary of Greek and Roman Antiquities'', Londen, 1875, pp. 1148‑1152.]<br />
<br />
[[Categorie:Romeins ambt]]<br />
[[Categorie:Romeins militair naar type]]</div>Colani